Hair Magazine

พบฟิล์มหนัง เจ้าแม่สาริกา

พบฟิล์มหนัง เจ้าแม่สาริกา โดย มนัส กิ่งจันทร์

เป็นที่รู้กันว่า ฟิล์มหนัง 16 มม.ที่มิตร ชัยบัญชา แสดงไว้นั้น นับวันก็จะหาได้ยากขึ้น เหตุผลอย่างหนึ่งก็เพราะเมื่อมีการเปลี่ยนผ่านการฉายหนังจากหนังยุค 16 มม. กลับไปฉายหนัง 35 มม.ตามเดิมแล้ว ฟิล์มหนัง 16 มม.ก็ถูกมองว่า เป็นสิ่งที่ไร้ค่าหรือเป็นของที่ไม่ทันสมัย ก็เลยไม่มีใครอยากจะฉายหนัง 16 มม.อีก ฟิล์มหนัง 16 มม.จึงถูกทิ้งหรือปล่อยให้เสื่อมสภาพไปตามกาลเวลา แม้ต่อมาระยะหลังๆ จะเริ่มมีผู้ที่อยากจะย้อนยุคกลับไปดูหนัง 16 มม.กันอีก แต่ก็ติดปัญหาตรงที่ไม่สามารถจะตามหาฟิล์มหนัง 16 มม.เหล่านั้นกลับมาฉายได้

เมื่อรู้ว่า การตามหาฟิล์มหนัง 16 มม.ของมิตร ชัยบัญชา เป็นเรื่องที่ยาก โดยเฉพาะการตามหาหนังเต็มๆ เรื่องเป็นไปได้ยากมากๆ เพราะสมัยนั้น หนัง 16 มม.แต่ละเรื่องจะมีการพิมพ์ฟิล์มหนังไว้ฉายไม่เกินเรื่องละ 5 ก๊อบปี้ซึ่งแต่ละก๊อบปี้ก็จะถูกส่งไปฉายในแต่ละภูมิภาค เฉลี่ยแล้วก็ตกภาคละ 1 ก๊อบปี้ ดังนั้น การตามหาฟิล์มหนังเก่าๆ ที่ผ่านการฉายมาอย่างหนัก จึงยากที่จะได้พบฟิล์มหนังในสภาพที่สมบูรณ์

สำหรับฟิล์มหนัง เจ้าแม่สาริกา ที่พบนั้น นำแสดงโดย มิตร-อรัญญา-วาสนา-ฤทธี-บุษกร-เชาว์-วิน-สุวิน-อดินันท์-ขอใจ-สุคนธ์-โกร่ง สร้างโดย ภูมินทราภาพยนตร์ โดย ณรงค์ ภูมินทราหรือณรงค์ ภูมินทร์ เป็นผู้อำนวยการสร้าง เชษฐ ชัยชนะ กำกับการแสดง ฉายครั้งแรกวันที่ 7 พฤศจิกายน 2512 ที่โรงหนังควีนส์

การพบฟิล์มนั้น จะว่าง่าย ก็ง่าย จะว่ายาก ก็ยากเพราะเบาะแสก็มาจากเพื่อนใน facebook กล่าวคือ มีเพื่อนคนหนึ่ง เขาเห็นเพื่อนอีกคนหนึ่งโพสภาพการฉายหนังสดๆ จากเครื่องฉาย 16 มม. ฉายเล่นๆ ในบ้านและเห็นชื่อเรื่องว่า เจ้าแม่สาริกา ก็รีบส่งข่าวมาบอกพวกเรา ก็เผอิญเหลือเกินว่า คนที่ฉายหนังนั้นชื่อคุณบุญมา ซึ่งก็เป็นเพื่อนกับคุณนุ ประเดิมใน facebook ด้วย คุณนุก็เลยติดต่อทาบทามขอยืมฟิล์มหนังเจ้าแม่สาริกามาฉายบันทึกภาพเก็บไว้ก่อน

วันที่ได้พบคุณบุญมา เจ้าของฟิล์มหนังนั้น ผมก็ถามถึงที่มาของฟิล์มหนังเจ้าแม่สาริกา คุณบุญมาเล่าให้ฟังว่า มีคนที่อยู่สงขลา เขาไปเห็นฟิล์มหนังชุดนี้มี 3 ม้วน วางขายอยู่ ก็เลยซื้อส่งมาให้คุณบุญมาเพราะคุณบุญมาก็อยากจะได้ฟิล์มหนัง 16 มม.มาฉายเล่นๆ ในบ้าน ตอนที่ซื้อมานั้น ก็ไม่รู้ว่าจะเป็นหนังเรื่องอะไร ไม่รู้ว่าจะจบเรื่องหรือไม่ พอเห็นพวกผมกำลังตามหาข้อมูลประวัติศาสตร์หนังไทยเก่าๆ แบบนี้ ก็เลยให้ยืมมาฉาย

จากการตรวจสภาพฟิล์ม 3 ม้วนที่ว่านั้น ก็พบว่า เป็นฟิล์มหนังเรื่อง เจ้าแม่สาริกา อยู่ 2 ม้วน ส่วนอีก 1 ม้วนก็เป็นฟิล์มหนัง 16 มม.สโคป ซึ่งพิมพ์ย่อจากฟิล์ม 35 มม.สโคป เรื่อง เจ้าลอย นำแสดงโดย สมบัติ-อรัญญา เมื่อฉายหนังเจ้าแม่สาริกาจนจบ 2 ม้วน ก็วัดความยาวได้ 47 นาที เป็นหนังม้วนที่ 1 กับม้วนที่ 2 ยังไม่จบเรื่องเพราะขาดม้วนที่ 3 ซึ่งเป็นม้วนจบไป สังเกตจากฟิล์มแล้วก็เห็นว่า มีการใช้ฟิล์ม 2 ยี่ห้อ ในช่วงต้นๆ เรื่อง จะเป็นฟิล์มยี่ห้อหนึ่งซึ่งแม้อายุฟิล์มจะกว่า 50 ปีแล้ว แต่ก็ยังเป็นสีสวยๆ ตามธรรมชาติ ส่วนช่วงหลังๆ ของหนังจะเป็นฟิล์มอีกยี่หนึ่งซึ่งสีจะซีดจางลงไป

มาดูเรื่องย่อๆ ของ เจ้าแม่สาริกา ที่เห็นได้จากฟิล์มหนัง 2 ม้วน

เริ่มขึ้นในงานแต่งงานของ แก้ว (มิตร ชัยบัญชา) กับ สาริกา (วาสนา ชลากร) แก้วกับสาริกานั้นรักกันมานานแล้ว ทำให้ วิทย์ (ฤทธี นฤบาล) นักเลงหัวไม้ประจำหมู่บ้านที่แอบรักสาริกา ไม่พอใจแก้ว แต่ก็ทำอะไรไม่ได้ ฝ่ายสาริกาเองก็มีน้องสาวคนหนึ่งชื่อ รัญจวน (อรัญญา นามวงศ์) ซึ่งรัญจวนก็แอบชอบแก้วเช่นเดียวกัน

หลังงานแต่งงานผ่านไป แก้วก็ได้รับหมายเรียกให้ไปเป็นทหาร ไปรบที่เวียตนาม แก้วไปเป็นทหารพร้อมกับ ไผ่ (วิน วิษณุรักษ์) เพื่อนซี้อีกคน ระหว่างที่รบอยู่เวียตนามนั้น สาริกาก็ตั้งท้องได้สามเดือนกว่าๆ มีอยู่วันหนึ่งสาริกาได้ทราบเรื่องจากจดหมายของเพื่อนแก้วว่า แก้วออกไปรบครั้งหลัง แล้วหายตัวไป ยังไม่รู้จะเป็นตาย ร้ายดีประการใด  ทำให้สาริกาเสียใจมาก คิดมากเพราะขณะนั้นท้องแก่ใกล้จะคลอดแล้ว สาริกาจึงไปเดินเล่นที่น้ำตก

วิทย์ ซึ่งร่วมมือกับ พิกุล (อุไรวรรณ จันทร์ทิพย์) สาวอีกคนหนึ่งที่หลงรักแก้ว อยากจะได้แก้วมาเป็นผัว ก็เลยวางแผนให้วิทย์ฆ่าสาริกาทิ้ง ขณะที่สาริกากำลังเดินทอดอารมณ์ถึงแก้วคนรักอยู่ที่ผาน้ำตกนั้น สมุนของวิทย์ก็ผลักสาริกาตกกหน้าผาตาย ฝ่ายรัญจวนกับพ่อและใครๆ ก็พากันคิดว่า สาริกาเสียใจที่ได้ข่าวว่า แก้วตาย จึงฆ่าตัวตายตามแก้ว

ระหว่างที่กำลังสวดศพสาริกานั้น แก้วกับไผ่ก็กลับมาจากรบที่เวียตนาม ขณะกำลังจะเดินเข้าบ้าน ก็เจอเพื่อนที่เพิ่งกลับมาจากงานศพสาริกา เพื่อนกำลังจะบอกว่า สาริกาตายแล้ว แต่ผีสาริกาก็แสดงปาฏิหาริย์จนเพื่อนๆ ไม่กล้าบอกแก้ว จากนั้นสาริกาก็ปรากฏตัวขึ้นมาอย่างคนมีชีวิต พาแก้วไปส่งที่บ้านโดยบอกว่า ข้างบนบ้านมีงานศพญาติห่างๆ กัน พอแก้วขึ้นไปบนบ้านงานศพ ทุกคนก็ตกใจเพราะคิดว่า แก้วตายไปแล้ว แต่เมื่อทราบความจริง ก็ไม่มีใครกล้าบอกแก้วว่า ศพที่ตั้งอยู่นั้นคือสาริกาเพราะกลัวว่าแก้วจะเสียใจ

แก้วเข้าไปห้องนอน ก็พบกับสาริกาและลูกน้องอยู่ด้วยกัน ก็พักผ่อนนอนหลับด้วยกันจนรุ่งขึ้นอีกวัน แก้วตื่นมาก็ไม่พบสาริกากับลูกน้อยในห้อง ก็ออกไปถามรัญจวน ทำให้ทุกคนรู้ว่า สาริกาแปลงกายมาอยู่กับแก้ว จึงเล่าความจริงให้ฟังว่า สาริกากระโดดน้ำตายไปแล้วเพราะคิดว่า แก้วออกรบแล้วตาย ทำให้แก้วเสียใจ

ฟิล์มหนัง 2 ม้วนที่ค้นพบนั้น ก็จบเพียงแค่นี้ แต่หนังยังไม่จบเรื่องนะครับ ยังมีต่ออีกว่า เมื่อพิกุลรู้ว่า แก้วกลับจากรบเวียตนามแล้ว ก็ไปหาหมอเสน่ห์ทำเสน่ห์ยาแฝดเพื่อให้แก้วหลงรัก จากนั้นก็จะฆ่าแก้วเพื่อหวังมรดก ฝ่ายแก้วเมื่อไม่มีสาริกา ก็ได้รัญจวนมาเป็นคนปลอบใจจนเกิดเป็นความรักขึ้นมา ผีสาริกาก็ออกอาละวาดหนักขึ้นเพราะคิดว่า จะสูญเสียแก้วคนรักไป จนชาวบ้านต้องหาหมอผีมาปราบ แต่หมอผีสงสารในความรักของสาริกา จึงขอให้แก้วกับรัญจวนพูดให้สาริกาเห็นใจในความรัก สาริกาก็เข้าใจและขอให้ทั้งสองสร้างศาลเพียงตาไว้ที่น้ำตกเพื่อเป็นพยานรักระหว่างแก้วกับสาริกาสืบไป หนังงก็จบครับ

ในยุคที่เป็นหนัง 35 มม. ก็เคยมีการสร้างเรื่อง เจ้าแม่สาริกา อีก นำแสดงโดย จตุพล-สุพรรษา สร้างโดย วิทวัสภาพยนตร์ โดย กิติศักดิ์ ปิ่นวัฒนา เป็นผู้อำนวยการสร้าง สุริยน ดวงทองดี กำกับการแสดง ฉายครั้งแรกวันที่ 16 พฤษภาคม 2524 ที่โรงหนังแอมบาสเดอร์-สเตลลา-พาราไดซ์-ศรีย่าน-นครหลวงรามา-เจรามา แต่เจ้าแม่สาริกา รุ่นที่ 2 นี้ เนื้อเรื่องจะไม่เหมือนกับรุ่นมิตร ชัยบัญชา โดยจะเล่าเรื่องย้อนไปในสมัยที่ยังมีทาส โดยสาริกา น้อยใจในความรักและกระโดดน้ำตกฆ่าตัววตาย